بررسی نقش جهت‌گیری‌های برنامه درسی استادان بر احساس حضور دانشجویان در محیط مجازی: مطالعه‌ی ترکیبی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه بیرجند

چکیده

احساس حضور دانشجویان عاملی مهم در موفقیت آموزش مجازی می‌باشد. یکی از عوامل مهم و تأثیرگذار بر احساس حضور دانشجویان باورهای آموزشی استادان مجازی می‌باشد. این پژوهش با هدف بررسی نقش جهت‌گیری‌های برنامه درسی استادان بر احساس حضور دانشجویان در دوره­های مجازی، طراحی و اجرا گردید. این مطالعه یک پژوهش ترکیبی از نوع متوالی می‌باشد. جامعه آماری شامل استادان و دانشجویان دانشگاه‌های، امیرکبیر، علم و صنعت، خواجه نصیرالدین طوسی و علوم و حدیث می‌باشند. در مرحله‌ی کمی، نمونه مورد بررسی به شیوه‌ی طبقه‌ای تصادفیْ تعداد 714 دانشجو و 63 استاد انتخاب شدند و در مرحله کیفی با استفاده از نمونه­‌گیری دسترس تعداد 16 آزمودنی به شیوه‌ی اشباع نظری تعیین گردیدند. در مرحله‌ی کمی، تحقیق، جمع­آوری اطلاعات با استفاده از پرسش‌نامه‌ی جهت­گیری­های برنامه درسی و پرسش‌نامه احساس حضور، انجام شد و تحلیل داده­ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی با برنامه spss انجام شد. در مرحله کیفی تحقیق، از مصاحبه‌ی نیمه ساختار یافته، جهت گردآوری اطلاعات استفاده شد و برای تحلیل داده­ها از شیوه‌ی تحلیل محتوای کیفی و روش تفسیری استفاده شد. آزمون­های تحلیل واریانس چند متغیره، آزمون لوین و آزمون تعقیبی توکی به منظور تحلیل داده­ها استفاده شدند. نتایج حاصل از تحلیل داده‌های کمی و کیفی نشان داد که بین جهت‌گیری­های برنامه درسی استادان و احساس حضور دانشجویان رابطه وجود دارد. نتایج حاصل از رگرسیون چندگانه نشان داد که استادانی که دارای جهت­گیری برنامه درسی انسان‌گرایی و بازسازی­گرایی اجتماعی و تلفیقی شوآب هستند، در مقایسه با استادانی که دارای سایر جهت­گیری­ها می­باشند دانشجویانشان احساس حضور بالاتری دارند. بنابراین توجه به باورها و نگرش‌های آموزشی استادان جهت افزایش احساس حضور دانشجویان بسیار اهمیت دارد.

کلیدواژه‌ها


الف. فارسی

  1. اکبری بورنگ، محمد؛ جعفری ثانی، حسین؛ آهنچیان، محمدرضا و کارشکی، حسین. (1391). جهت‌گیری‌های برنامه درسی استادان (مجازی و حضوری) در دانشگاه علوم پزشکی مشهد. مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 12(3): 210-219
  2. پناهی شهری، محمد؛ فتحی آشتیاهنی، علی؛ آزاد فلاح، پرویز و منتظر، غلامعلی. (1388). اعتبار و روایی پرسش‌نامه احساس حضور ایگروپ. مجله علوم رفتاری، 3(1): 27-34
  3. سلسبیلی، نادر. (1379). ارائه یک الگوی راهنما در خصوص کاربرد دیدگاه‌های برنامه درسی در نظام برنامه‌ریزی درسی کشور (دوره متوسطه نظام جدید). رساله دکتری رشته برنامه‌ریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تربیت معلم.
ب. انگلیسی

  1. Brickhouse, N. W. (1990). Teachers' beliefs about the nature of science and their relationship to classroom practice. Journal of Teacher Education, 41 (3), 53-62.
  2. Bauch, P. (1985). Relationship between a typology of teacher educational beliefs and three domains of the elementary classroom curriculum.Eric ED 269- 346.
  3. Cheung, D. and Wong, H. (2002). Measuring teacher beliefs about alternative curriculum designs. The curriculum journal, 13 (2), 225-248.
  4. Cook, B.G. & Semmel, M.I. (1999). Peer acceptance of included students with disabilities as a function of severity of disability and classroom composition. Journal of Special Education, 33 (1), 50- 61
  5. Cronin-Jones, L. L. (1991). Science teacher beliefs and their influence on curriculum implementation: Two case studies. Journal of Research in Science Teaching, 28 (3), 235-250.
  6. Connelly, F. M., & Ben-Peretz, M. (1980). Teacher roles in the using and doing of research and curriculum development. Journal of Curriculum student, 12 (2), 95-107.
  7. DePauw, K. P. & Doll-Tepper, G. (2000). Toward progressive inclusion and acceptance: Myth or reality? The inclusion debate and bandwagon discourse. Adapted Physical Activity Quarterly, 17(2),  135-143.
  8. Duchane, K. A. & French, R. (1998). Attitudes and grading practices of secondary physical educators in regular education settings. Adapted Physical Activity Quarterly, 15 (4), 370-380.
  9. Eisner, E. W. and Vallance, E. (1974). Conflicting conceptions of curriculum. Berkeley, CA: Cuthchan.
    1. Eisner, E. W. (1992). Curriculum ideologies. In E.W.Eisner, The education imagination: on the design and evaluation of school programs (3rded). New York: Macmillan.
    2. Ennis, C.D. & Zhu, W. (1991). Value orientations: A description of teachers’ goals for student learning. Research Quarterly for Exercise and Sport, 62 (1), 33-40.
    3. Ennis, C. D., Ross, J. & Chen, A. (1992). The role of value orientations in curricular decision making: A rationale for teachers’ goals and expectations. Research Quarterly for Exerciseand Sport, 63 (1), 38-47.
    4. Ennis, C.D. & Chen, A. (1993). Domain specifications and content representativeness of the revised Value Orientation Inventory. Research Quarterly for Exercise and Sport, 64 (1), 436-446.
    5. Ennis, C.D. & Chen, A. (1995). Teachers value orientations in urban and rural school settings. Research Quarterly for Exercise and Sport, 66 (1), 41-50.
    6. Ennis, C. D., Cothran, D.J. & Loftus, S.J. (1997). The influence of teacher's educational beliefs on their knowledge organization. Journal of Research and Development in Education, 30 (2), 73-86.
    7. Gargin, J.B, & Williams, S.K. (1984). Educational perspectives and practices of home economics teachers. Journal of Vocational Home Economics Education, 2 (2), 3-17.
    8. Hodge, S. R. &, Davis, R., Woodard, R. & Sherrill, C. (2002). Comparison of practicum types in changing pre service teachers' attitudes and perceived competence. Adapted Physical Activity Quarterly, 14 (2), 155-162.
    9. Jenkins, S. (2006). Measuring teacher beliefs about curriculum orientations using the modified-curriculum orientations inventory. [Dissertation].received September, 2006 via electronic mail.
    10. -Lombard7.12.92 M, Ditton T. (1977). At the heart of it all: The concept of presence. Journal of Computer-mediated Communication, 3(2):20.
    11. Lombard M, Ditton T. (2003). Measuring presence: A literature based approach to the development of a standardized paper and pencil instrument. 3rd International Workshop on Presence; Delft, Netherlands. 2003.
    12. Lumpe, A. T., Haney, J. J. &Czerniak, C. M. (1998). Science teacher beliefs and intentions to implement science-technology-society (STS) in the classroom. Journal of Science Teacher Education, Vol. 9, No.1, pp.1-24
    13. Mahlios, M. Friedman-Nimz, R. and Peyton, V. (2007). Curriculum orientation inventory, second revision, research edition, unpublished instrument, University of Kansas.
    14. Mahlios, M., Friedman-Nimz, R., Rice, S. and Peyton, V. (2008). Measuring teachers’ curricular beliefs: From Hong Kong to the United States. Paper presented at the Association of Teacher Educators, New Orleans, LA
    15. Mueller, C. L. (2001). Masters in nursing students experiences as a member of a virtual classroom on the internet. Doctoral dissertation Indiana University.
    16. -Newble, D. & Cannon, R. (1989). A guide to improving teaching in university and institutions of higher education. Translate by Ahmad reza Nasreesfahani, Hamid Zaree& Pak Seresht (2000), Esfahan, published by Esfahan University. (in Persian)
    17. Olson, J. (1981). "Teacher influence in the classroom: A context for understanding curriculum translation". Instructional Science. 10 (3), 259-275.
    18. Richardson, V. (1990). "Significant and worth while change in teaching practice". Journal of educational research, 19 (7), 10-18.
    19. Richardson, V., Anders, P., Tidwell, D. &Lloyd,C. (1991). The relationship between teachers beliefs and practices in reading comprehension instruction. American Educational Research journal. 28 (3), 559-586
    20. Ryu, S. (1998). Curriculum orientations and professional teaching practices reported by Korean secondary school home economics teachers and teacher educators. [Dissertation]. ProQuest Research Library.
    21. Schubert T, Friedmann F, Regenbrecht H. (2001). The experience of presence: Factor analytic insights. Presence: Teleoperators& Virtual Environments, 10 (3): 266-81
    22. Slater M, Wilbur S. (1997). A Framework for Immersive Virtual Environments (FIVE)- Speculations on the role of presence in virtual environments. Teleoperators and Virtual Environments. 6 (6): 603-16.
    23. Steel, C. & Levy, M. (2009). Creativity and constraint: Understanding teacher beliefs and the use of LMS technologies. In Same places, different spaces. Proceedings ascilite Auckland 2009 http://www.ascilite.org.au/conferences/auckland09/procs/steel.pdf
    24. Teo, T., Chai, C. S., Hung, D. & Lee, C. B. (2008). Beliefs about teaching and uses of technology among pre-service teachers. Asia pacific Journal of teacher education, 36 (2), 165-176.
    25. Van Driel, J. H; Bulte, A. M. W., &Verloop, N. (2007). The relationship between teachers general beliefs about teaching and learning and their domain specific curricular beliefs. Journal of learning and instruction, 17 (5), 156-171.