دانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122A Exploring the lack of enthusiasm of secondary school students for philosophical studies according to the teachers: A study of Grounded Theoryکاوشی پیرامون بی اشتیاقی دانش آموزان دوره دوم متوسطه به مطالعات فلسفی: یک مطالعه داده بنیاد181824210.22099/jcr.2025.8242FAداودقاسم زادهگروه آموزش علوم اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایرانحسینواحدیگروه روان شناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایرانJournal Article20231027The aim of this research is a Qualitative study of the causes and contexts of second-year high school students' unwillingness to study philosophy in the unit of philosophy education. The research method is qualitative and grounded theory method. In this study, 25 philosophy and logic teachers from Tabriz city were selected by Purpose-based sampling method. Sampling continued until information saturation. Findings show that The lack of progress in students' skills and neglect of thinking are causal conditions and indirect categories of students. The categories of lack of contextualization of philosophy education, weakness in the educational quality of the philosophy learning unit, lack of feeling the need for education, and disregard for the specialized capacity of philosophy teachers are the underlying conditions. Analysis indicates that the categories of dominance of a materialistic attitude towards education, commodification of education, and monetization of education are intervening conditions. Participants identified the categories of desirability of educational structure and interactions, improving the educational environment, and paying attention to active methods in teaching philosophy as strategies. The categories of students' culture, the crystallization of wisdom and students' moral life from the participants' perspective are the consequences of motivating students' philosophical studies. The central category in this research is the concept of the systematic hegemony of the market system over education.<br /> هدف این پژوهش، مطالعه کیفی علل و زمینههای عدم تمایل دانش آموزان دوره دوم متوسطه به مطالعات فلسفی است. روش پژوهش از نوع کیفی بوده و با شیوه نظریه داده بنیاد انجام شده و تلاش بر این است تا با بهرهگیری از مصاحبه عمیق، فرآیند ایجاد انگیزش مطالعات فلسفی بواسطه واحد یادگیری آموزش فلسفه در دوره متوسطه دوم را شناسایی کند. مشارکتکنندگان این پژوهش 25 نفر از معلمان شهر تبریز هستند که به روش نمونهگیری مبتنی بر هدف انتخاب شدند. فرآیند نمونهگیری تا اشباع اطلاعاتی ادامه پیدا کرد. <br />یافتههای حاصل از مصاحبههای مشارکتکنندگان نشان میدهد که مقولههای نقص در فرآیند کاوشگری و بسط مهارتها، عدم توسعه مهارتهای دانشآموزان و بیتوجهی به ظرفیت تخصصی معلمان به مثابه شروط علی و مقولههای عدم بسترمندی آموزش فلسفه در آموزش و پرورش، ضعف در کیفیت آموزشی واحد یادگیری فلسفه و عدم احساس نیاز به آموزش فلسفه به عنوان شرایط زمینه ساز بی انگیزگی دانشآموزان به مطالعات فلسفی است. تحلیل داده های حاصل از مصاحبهها همچنین حاکی است که مقولههای کالاییشدن آموزش و پرورش، تسلط آموزشهای سنتی و پولی شدن آموزش شروط مداخلهگر است. مشارکتکنندگان مقولههای مطلوبیت ساختار و تعاملات آموزش و پرورش، بهبود محیط آموزشی و توجه به شیوه های فعال در آموزش فلسفه را به مثابه استراتژیهای ایجاد انگیزه در دانشآموزان برای مطالعات فلسفی دانستند. مقوله های فرهیختگی دانشآموزان، تبلور خردمندی و زیست اخلاقی دانشآموزان از منظر مشارکت کنندگان پیامدهای انگیزش مطالعات فلسفی دانشآموزان است. مقوله محوری در این پژوهش مفهوم هژمونی سیستماتیک نظام بازاری بر آموزش و پرورش است.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8242_6439a326b5a22fba09716bde219b4c13.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Conceptualizing a happy curriculum based on Nell Noddings' perspectiveمفهوم پردازی برنامه درسی شاد براساس دیدگاه نل نادینگز4219854110.22099/jcr.2026.8541FAفرزانهپناه الهیدانشگاه بوعلی سیناعظیمه ساداتخاکبازگروه علوم تربیتی، دانشگاه بوعلی سینامعصومهکیانیدانشگاه بوعلی سیناJournal Article20240804The main objective of the present study is to conceptualize a happy curriculum from the perspective of Nel Noddings, which was conducted using the qualitative content analysis method. The research field was all primary and secondary sources that addressed Noddings's thought. The results of the study indicate that in the goals dimension, three components were identified: goal orientation (lifelong learner), goal content (critical thinking, creativity, and ethics), and goal selection method (accidental). In the content dimension, three components were identified: content orientation (a wide range of topics, diverse needs, and aspirations of students, connection to real life, and emotional and moral development), content topics (including social studies, world peace, and homemaking), and content organization (through an interdisciplinary approach, decision-making in consultation with international experts in response to local needs). In the teaching method dimension, three components of teaching orientation (establishing a relationship of care and trust, respecting different identities, and creative teaching), the teacher-student position component (teachers as role models and guides, as well as student-centeredness), and strategies (including education with play, cooperative learning, connection with nature and exploration of the place, incidental learning opportunities, dialogue, starting from the big picture and basic goals, using stories, music, and poetry, and promoting the idea of humor and fun in learning) were identified. In the evaluation dimension, two components of evaluation orientation (improving students' comprehensive development, respecting students, reducing competition, being supportive in evaluation, and fostering real learning) and evaluation strategies (teacher-student participation, student-expressed needs, individual abilities, self-evaluation, and also rejecting standardized tests and not using the reward and punishment method) were identified.هدف اصلی پژوهش حاضر مفهوم پردازی برنامهدرسی شاد از دیدگاه نلنادینگز میباشد. این پژوهش از رویکرد پژوهش کیفی از نوع مطالعه تحلیلی- اسنادی انجام شده است. میدان پژوهش کلیه منابع دستاول و دستدوم بود که به اندیشه نادینگز پرداخته بودند. نمونهگیری به روش هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری از منابع در دسترس انجام شد و در نهایت 11 کتاب و 20 مقاله از منابع دستاول و 3 کتاب و 24 مقاله از منابع دستدوم به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای تجزیه و تحلیل دادهها از کدگذاری و مقولهبندی استفاده شد. نتایج پژوهش حاکی از آن است در بعد اهداف برنامهدرسی شاد سه مؤلفه جهتگیری اهداف، محتوای اهداف و شیوه انتخاب اهداف شناسایی شد. در بعد محتوا، سه مؤلفه جهتگیری محتوا ، موضوعات محتوا و سازماندهی محتوا شناسایی شد. در بعد روش تدریس، سه مؤلفه جهت گیری تدریس ، مؤلفه جایگاه معلم و دانش آموز و استراتژیها شناسایی شد. در بعد ارزشیابی نیز سه مؤلفه نقد ارزشیابی موجود، جهتگیری ارزشیابی و استراتژی های ارزشیابی شناسایی شد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8541_6e571cd8b829ee751507e1e6612d5266.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Analyzing managers' perceptions of the educational and training challenges of multicultural learning environments in elementary school and presenting suggested solutionsواکاوی ادراک مدیران از چالشهای آموزشی و تربیتی محیطهای یادگیری چندفرهنگی دوره ابتدایی و ارائه راهکارهای پیشنهادی7243832510.22099/jcr.2025.8325FAوحیدپوراصفهانیدانشآموخته کارشناسی ارشد رشته برنامهریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران. pouresfahani.79@ut.ac.irمرضیهدهقانیدانشیار گروه روشها و برنامههای درسی و آموزشی دانشکده رواشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهرانمحمدجوادی پوردانشیار گروه روشها و برنامههای درسی و آموزشی دانشکده رواشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهرانJournal Article20240807هدف این پژوهش واکاوی ادراک مدیران از چالشهای آموزشی و تربیتی محیطهای یادگیری چندفرهنگی دوره ابتدایی و ارائه راهکارهایی بر اساس آن بود. این پژوهش از نظر رویکرد کیفی و از نوع پدیدارشناسی توصیفی مبتنی بر مصاحبهای نیمه ساختاریافته بود. میدان پژوهشی این -مطالعه در پاسخ به سوالات پژوهش، کلیه مدیران مدارس ابتدایی چندفرهنگی ناحیه یک استان -قم، در سال تحصیلی 1403- 1402 بودند. در نهایت به منظور پاسخ به سوالات پژوهش، تعداد 10 نفر از مدیران با تجربه فعلی کار در مدارس چندفرهنگی ابتدایی انتخاب شدند که مشارکت-کنندگان، از طریق نمونهگیری هدفمند تا قاعده اشباع نظری دادهها به دستآمدند. اطلاعات نوشتاری به دستآمده از مصاحبهها، از روش تحلیل محتوای مضمونی مبتنی بر روش پدیدار-شناسی توصیفی کلایزی (1978) مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت. اعتمادپذیری اطلاعات توسط معیارهایگوبا و لینکلن (1985) مورد بررسی قرارگرفت. سوال اول پژوهش از چالشهای آموزشی و تربیتی در محیطهای یادگیری چندفرهنگی دوره ابتدایی از نظر مدیران؛ ۴ مضمون اصلی و ۹ زیرمضمون داشت که مضامین اصلی آن عبارتند از: مشکلات مربوط به مسئولان آموزش و پرورش، معلمان، مدیران و والدین. همچنین سوال دوم پژوهش از راهکارهای آموزشی وتربیتی در محیطهای یادگیری چندفرهنگی دوره ابتدایی از نظر مدیران ؛ 3 مضمون اصلی و 8 زیرمضمون داشت که مضامین اصلی آن عبارتند از: راهکارهایی در ارتباط با مسئولان آموزش وپرورش، مدیران و معلمان. نتیجه کلی این پژوهش نشان داد؛ علیرغم چالشهای موجود ناشی از بی توجهی و یا ناآگاهی مسئولان آموزشوپرورش اما راهکارهای ارائهشده در این پژوهش از نظر مدیران، عاملی برای حل اکثر مشکلات مربوطه میباشد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8325_b53acbb6b8b8633bef2734316f6108e7.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122A Reflection on the implementation of geography pedagogical content knowledge courses at Farhangian Universityتاملی بر اجرای دروس دانش پداگوژی محتوای جغرافیا در دانشگاه فرهنگیان9273852110.22099/jcr.2026.8521FAرسولشریفی نجف آبادیگروه آموزش جغرافیا، دانشگاه فرهنگیان،صندوق پستی889-14665، تهران، ایرانمحمد رضایوسفی روشنگروه آموزش جغرافیا، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی889-14665 تهران، ایران.علی اکبرشایان یگانهگروه آموزش جغرافیا، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی889-14665 تهران، ایرانمریمرضاییگروه آموزش جغرافیا، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی889-14665 تهران، ایرانJournal Article20250808Pedagogical content knowledge is a combination of subject matter knowledge and pedagogical knowledge that enables teachers to teach specialized content to students in an understandable and effective way. In 2016, Farhangian University designed and implemented a new geography teacher education program with an emphasis on pedagogical content knowledge. This research aimed to investigate the implementation of geography content pedagogical knowledge courses. This research was conducted using a qualitative approach and phenomenological methodology. The study population included administrators, faculty members, and geography student-teachers at Farhangian University campuses in Isfahan, Alborz, and South Khorasan provinces who participated in the program from 2020 to 2024. Purposeful sampling was used, and data were collected through semi-structured interviews and analyzed using MAXQDA2019 software. The validity of the findings was examined through participant review and re-coding by the researchers. As a result, 79 key statements were extracted from the interviews and categorized into 19 Constructive themes of the second level<br />and 4 Constructive themes of the first level (strengths, weaknesses, opportunities, and threats), which were then analyzed and discussed. Strengthening the structure of the geography education department and expanding its connections with scientific institutions inside and outside the country, enhancing the academic competence of faculty members, informing student-teachers about the importance of the subject, utilizing modern technologies, and establishing graduate programs in geography education were identified as the most important strategies for improving the quality of geography pedagogy at Farhangian University.پیشینه و اهداف: دانش پداگوژی محتوا ترکیبی از دانش موضوعی و دانش تربیتی است که به معلمان امکان میدهد محتوای تخصصی را به شیوهای قابل فهم و مؤثر به دانشآموزان تدریس نمایند. در سال 1395 دانشگاه فرهنگیان برنامه جدید تربیت معلم جغرافیا را با تأکید بر دانش پداگوژی محتوا طراحی نموده و به مرحله اجرا درآورد. این پژوهش با هدف بررسی اجرای دروس دانش پداگوژی محتوای جغرافیا صورت گرفته است. روشها: پژوهش به شیوه کیفی و با رویکرد پدیدارشناسی صورت گرفته و جامعه آن شامل مدیران، استادان و دانشجومعلمان آموزش جغرافیا در پردیسهای دانشگاه فرهنگیان در استان های اصفهان، البرز و خراسان جنوبی بوده که طی سالهای ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۳ در اجرای این برنامه مشارکت داشتند. نمونهگیری به صورت هدفمند انجام شده و دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته گردآوری و با نرمافزار MAXQDA2019 تحلیل گردید. اعتبار یافتهها از طریق بازبینی توسط مشارکتکنندگان و کدگذاری مجدد توسط پژوهشگران مورد بررسی قرار گرفت. یافتهها: در نتیجه، 79 مضمون پایه از این مصاحبهها استخراج و در قالب ۱۹ مضمون سازمان دهنده سطح دوم و 4 مضمون سازنده سطح اول (قوتها، ضعفها، فرصتها و تهدیدها) دستهبندی گردیده و مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. نتیجهگیری: تقویت ساختار گروه آموزش جغرافیا و گسترش ارتباطات آن با نهادهای علمی در داخل و خارج از کشور، ارتقای بنیه علمی استادان، توجیه دانشجومعلمان در مورد اهمیت موضوع، بهرهگیری از فناوریهای نوین و ایجاد تحصیلات تکمیلی در رشته آموزش جغرافیا از مهمترین راهکارهای بهبود کیفیت دروس پداگوژی جغرافیا در دانشگاه فرهنگیان تشخیص داده شد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8521_7c72896c4058b8703c2f038920397a0e.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Challenges and opportunities of regional management approach to higher education governance and curriculum policy makingچالشها و فرصتهای رویکرد مدیریت منطقهای در حکمرانی آموزش عالی و سیاستگزاری برنامه درسی12097853610.22099/jcr.2026.8536FAسیده فاطمهضیغمیاندانشجوی دکتری مدیریت آموزشی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانعبداللهپارسادانشیار دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانیدالهمهرعلیزادهاستاد دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانحمیدفرهادی راددانشیار دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانسید عباسرضویدانشیار دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانJournal Article20260202The present study aimed to identify the significant opportunities and challenges of the regional management approach in higher education governance and curriculum policymaking. Adopting a qualitative approach, a purposive sample of senior managers and specialists with lived managerial experience at high levels of university administration and the Ministry of Science, Research and Technology was selected. Semi-structured interviews were used for data collection. Through qualitative content analysis, sub-codes were extracted and categorized into components and main themes, reported as 13 components and 7 main categories. The main categories identified include managerial opportunities, operational opportunities, social opportunities, as well as structural challenges, operational challenges, cultural challenges, and social challenges.<br />The obtained results emphasize concepts such as university autonomy, the social responsibility of the university, the non-ideological nature of knowledge, a global perspective on knowledge coupled with local action for regional development aligned with socio-cultural diversity, reducing the centralization of the Ministry of Science, belief in expertise and meritocracy, and possessing knowledge of and commitment to curriculum matters. Based on the findings, the first three concepts can be considered pivotal and determinant in higher education governance and curriculum policymaking.پژوهش حاضر با هدف شناسایی فرصتها و چالشهای مهم رویکرد مدیریت منطقهای در حکمرانی آموزش عالی و سیاستگذاری برنامه درسی به اتخاذ رویکرد کیفی و انتخاب نمونه هدفمند مطلوبی از مدیران ارشد و متخصصان دارای تجربه زیسته مدیریتی در سطوح عالی مدیریت دانشگاهها و وزارت عتف انجام شده است. به منظور گردآوری اطلاعات از روش مصاحبه نیمهساختاریافته استفاده؛ و با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی نسبت به استخراج کدهای فرعی و دستهبندی مؤلفهها و مقولات اصلی اقدام شد و در قالب 13 مؤلفه و 7 مقوله اصلی گزارش شدهاند. مقولات اصلی شامل فرصتهای مدیریت، فرصتهای عملیاتی فرصتهای اجتماعی و نیز چالشهای ساختاری، چالشهای عملیاتی، چالشهای فرهنگی و چالشهای اجتماعی شناسایی شدند. در نتایج به دست آمده بر مفاهیمی مانند استقلال دانشگاه، مسئولیت اجتماعی دانشگاه، ایدئولوژیک نبودن دانش، نگاه جهانی به دانش و اقدام محلی در راستای توسعه منطقهای و متناسب با تنوع فرهنگی و اجتماعی، کاستن از تمرکزگرایی وزارت عتف، باورمندی به تخصص و شایستهسالاری و داشتن دانش و دغدغه برنامه درسی تأکید شده است. بر اساس یافتهها، سه مفهوم نخست را می توان مفاهیم محوری و تعیین کننده در حکمرانی آموزش عالی و سیاستگزاری برنامه درسی تلقی کرد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8536_51da2b6a420bc7ab6ac04084a344797b.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122A mixed method inquiry into the representation of gender and gender roles in elementary education textbooks’ imagesواکاوی بسامد و کیفیت بازنمایی جنسیت و نقشهای جنسیتی در تصاویر کتابهای درسی دوره اول دبستان: یک مطالعه ترکیبی144121849110.22099/jcr.2026.8491FAامیرمحمدعباسی شوکت آباددانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی، دانکشده علومتربیتی و روانشناسی،دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانامینایزدپناهاستادیار، بخش مبانی آموزشوپرورش، دانشگاه شیراز، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی ، شیراز، ایرانJournal Article20250318The present study aims to examine the frequency and quality of gender representation, gender roles, and gender stereotypes in first-cycle elementary school textbooks. To this end, and within a mixed-methods research design, images of eighteen elementary school textbooks (K1, K2, K3) were analyzed quantitavely to count and compare the frequency of images of girls and boys in the textbooks. In the second stage, a qualitative content analysis was carried out based on Kress and van Leeuwen’s social semiotics framework to identify how gender is represented in the images. The findings revealed that 61% of the images in first-cycle elementary school textbooks depict males and 39% depict females, with only the Grade 2 mathematics textbook containing more images of females. Beyond numerical differences, the manner of representation was also unequal: men were more often depicted in active, influential, and scientific roles, whereas women predominantly appeared in traditional and dependent roles. Moreover, managerial, technical, and research occupations were mostly assigned to men, while women were depicted in caregiving and educational roles. These patterns indicate the reproduction of gender stereotypes in educational content, which may influence students’ attitudes and future choices. It appears necessary to revise textbooks in line with the transformations and dynamics of society, while also considering the diverse cultural context of Iranian society, so that they represent both the shared and specific capabilities of both genders more equitably, and portray gender and gender opportunities more fairly.هدف پژوهش حاضر بررسی بسامد و کیفیت بازنمایی جنسیت، نقشهای جنسیتی و کلیشههای جنسیتی در کتابهای درسی دوره اول دبستان است. بدین منظور و در قالب پژوهشی با رویکرد ترکیبی (کمی-کیفی)، هجده کتاب دوره اول دبستان بررسی شدهاند که بخش کیفی غالب و بخش کمی مغلوب تعیین گردید. در گام نخست، تحلیل محتوای کمی با هدف شمارش و مقایسه فراوانی تصاویر دختران و پسران در کتابهای درسی انجام شد. یافتههای این مرحله بهعنوان دادههای پشتیبان برای مرحله دوم استفاده گردید. در گام دوم، تحلیل محتوای کیفی 6 تصویر منتخب، بر اساس چهارچوب نشانهشناسی اجتماعی کرس و ون لیوون انجام شد تا شیوه بازنمایی جنسیت در تصاویر شناسایی شود. نتایج نشان داد که ۶۱ درصد تصاویر کتابهای دوره اول دبستان به مردان و ۳۹ درصد به زنان اختصاص دارد و تنها در کتاب ریاضی پایه دوم، تعداد تصاویر زنان بیشتر است. علاوه بر تفاوت در تعداد، نحوه بازنمایی نیز نابرابر است؛ مردان بیشتر در نقشهای فعال، پرنفوذ و علمی به تصویر کشیده شدهاند، در حالی که زنان عمدتاً در نقشهای سنتی و وابسته ظاهر شدهاند. همچنین، مشاغل مدیریتی، فنی و پژوهشی اغلب به مردان اختصاص داده شده و زنان در نقشهایی با ماهیت مراقبتی و آموزشی نمایش داده شدهاند. این الگوها نشاندهنده بازتولید کلیشههای جنسیتی در محتوای آموزشی است که میتواند بر نگرش و انتخابهای آینده دانشآموزان تأثیر بگذارد. کتابهای درسی باید متناسب با تحولات جامعه و با درنظرگرفتن بافت فرهنگی متکثر ایران بازنگری شوند تا بازنمایی جنسیت و فرصتهای جنسیتی عادلانهتر و همراه با توانمندیهای هر دو جنس صورت گیرد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8491_a07f4d3a7769c7897489662d57e71899.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122The Impact of an Interactive Online Learning Environment Based on Group Discussion and Peer Feedback on Enhancing Learning and Critical Thinkingتاثیر محیط یادگیری تعاملی برخط مبتنی بر بحث گروهی و بازخوردهمتا بر بهبود یادگیری و تفکر انتقادی164145854210.22099/jcr.2026.8542FAقدرت الهخلیفهاستادیار بخش مبانی تعلیم و تربیت، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران0000-0003-2637-7618سعیدلطیفیاستادیار، گروه تکنولوژی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی ، دانشگاه خوارزمی، کرج، البرز، ایرانJournal Article20250509This study examined the effect of interactive online learning environments based on group discussion and peer feedback on improving learning and critical thinking among undergraduate educational sciences students at Shiraz University. Using a quasi-experimental pre-test/post-test control group design, 64 students were selected through convenience sampling and randomly assigned to four groups (n = 16 each): a control group (unscripted peer feedback), experimental group 1 (group discussion and unscripted peer feedback), experimental group 2 (scripted peer feedback), and experimental group 3 (group discussion and scripted peer feedback).<br />The interactive learning environment was developed using Moodle and its plugins to support group discussion, peer feedback, and argumentative writing activities. Research instruments included a researcher-developed learning achievement test (KR-20 = 0.73) and the Critical Thinking Questionnaire by Honey (2004) (Cronbach’s alpha = 0.84). Data were analyzed using analysis of covariance (ANCOVA) and Tukey’s post-hoc test.<br />The results indicated that online interactive learning environments supported by scripted peer feedback (experimental groups 2 and 3) significantly enhanced both learning and critical thinking. The highest performance was observed in experimental group 3, which combined structured group discussion with scripted peer feedback.<br />Overall, the findings emphasize the importance of structured support in designing interactive online learning environments and suggest that carefully designed peer feedback and discussion activities can promote deeper learning and critical thinking skills.هدف این پژوهش بررسی تأثیر محیطهای یادگیری تعاملی برخط مبتنی بر بحث گروهی و بازخوردهمتا بر بهبود یادگیری و تفکر انتقادی دانشجویان کارشناسی علومتربیتی دانشگاه شیراز بود. این پژوهش از نوع شبهآزمایشی با یک گروه کنترل و سه گروه آزمایشی بود. نمونه شامل 64 دانشجو بود که بهصورت در دسترس انتخاب، و سپس بهصورت تصادفی در چهار گروه (هر گروه 16 نفر) تقسیم شدند. گروهها شامل گروه کنترل (بازخوردهمتا بدون ساخت)، گروه آزمایش یک (بحث گروهی + بازخوردهمتا بدون ساخت)، گروه آزمایش دو (بازخوردهمتا ساختمند) و گروه آزمایش سه (بحث گروهی + بازخوردهمتا ساختمند) بودند. محیط یادگیری تعاملی برخط با استفاده از سیستم مدیریت یادگیری مودل و افزونههای آن طراحی شد که فعالیتهای بحث گروهی، بازخوردهمتا و نگارش استدلالی را پشتیبانی میکرد. ابزارهای پژوهش شامل آزمون یادگیری محققساخته و پرسشنامه تفکر انتقادی هانی (2004) بود. ضریب کودر-ریچاردسون 20 برای آزمون یادگیری برابر با 73/0، و ضریب آلفای کرونباخ برای پرسشنامه تفکر انتقادی برابر با 84/0 محاسبه شد. دادهها با استفاده از تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی توکی تحلیل شدند. یافتهها نشان داد که محیطهای یادگیری تعاملی برخط پشتیبانی شده با بازخوردهمتای ساختمند (گروههای آزمایش دو و سه) بهطور معنیداری یادگیری و تفکر انتقادی را بهبود بخشیدند. گروه آزمایش سه، با ترکیب بحث گروهی و بازخورد همتای ساختمند، بهترین عملکرد را داشت. نتایج بر اهمیت پشتیبانی ساختاریافته در طراحی محیطهای یادگیری تعاملی برخط تأکید دارد و نشان میدهد که طراحی دقیق این فعالیتها میتواند به پرورش یادگیری عمیقتر و مهارتهای شناختی مانند تفکر انتقادی کمک کند.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8542_20ecd805cf2b363f36cb41ec6d3d267a.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Lived experiences of teachers and parents in dealing with multicultural elementary school studentsتجارب زیستهی معلمان و والدین در مواجهه با دانشآموزان چندفرهنگی دورهی ابتدایی200165854310.22099/jcr.2026.8543FAوحیدپوراصفهانیدانشجوی دکترای رشته برنامهریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی تهران. ایران.علیرضاصادقیدانشیار گروه مطالعات برنامه درسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران. ایرانJournal Article20250722This study explores the lived experiences of teachers and parents in dealing with multicultural students in elementary schools of Qom Province, Iran, where increasing cultural, linguistic, and ethnic diversity presents both opportunities and challenges for inclusive education. Using a qualitative approach and a descriptive phenomenological method, the research aimed to deeply examine how these key stakeholders perceive, interpret, and respond to multicultural dynamics in the classroom and at home. Data were collected through semi-structured interviews with 17 teachers and 19 parents from multicultural schools during the 2024–2025 academic year. Participants were purposefully selected based on specific criteria: teachers with a minimum of three years' experience in multicultural settings and parents belonging to minority groups (e.g., Afghan, Iraqi, Pakistani, Indian, or Lebanese) whose children had been enrolled in such schools for at least two years. Thematic analysis was conducted using Colaizzi’s (1978) phenomenological framework, and the trustworthiness of the findings was ensured by applying Guba and Lincoln’s (1985) criteria—credibility, dependability, confirmability, and transferability—through strategies such as prolonged engagement, member checking, and detailed documentation. Findings from teacher interviews revealed 10 main themes and 24 sub-themes, including managing cross-cultural dynamics, redefining teacher identity in multicultural classrooms, language as a tool of communication and power, creating safe and inclusive classroom environments, the role of families in shaping moral and educational values, supportive leadership by principals, teacher behavioral bias, cultural diversity as an opportunity for mutual learning, and structural inequalities. Parent interviews resulted in 5 main themes and 12 sub-themes, encompassing concerns over their children’s cultural acceptance, perceived discrimination, limited participation in school processes, the impact of diversity on personality development, and the lack of adequate educational and psychological support structures. Despite its contributions, the study has limitations: its findings are context-specific to Qom and cannot be easily generalized to other regions or stakeholder groups such as students, school leaders, or policymakers; and its reliance on qualitative methods, while rich in depth, may not capture quantifiable aspects of multicultural education. To address these gaps, future studies are encouraged to adopt mixed-methods approaches and include broader samples across various geographic and cultural contexts. Based on the findings, the study offers practical recommendations: for policymakers—to allocate resources for developing culturally inclusive curricula and provide in-service training for teachers to overcome biases; for teachers—to recognize diversity as a pedagogical asset and foster empathetic, safe classrooms; for school leaders—to support teacher innovation and ensure inclusive parental engagement policies; and for parents—to actively participate in school communication and promote the preservation of their children's cultural identity. The study concludes that teachers’ and parents’ lived experiences are central to the success of multicultural education, and that promoting equity, empathy, and inclusion in elementary schools requires systemic policy support, ongoing professional development, and collaborative engagement among all educational stakeholders.هدف این پژوهش واکاوی تجارب زیستهی معلمان و والدین در مواجهه با دانشآموزان چندفرهنگی دورهی ابتدایی بود. این پژوهش از نظر رویکرد، کیفی و از نوع؛ پدیدارشناسی توصیفی مبتنی بر مصاحبه نیمه ساختاریافته بود. میدان پژوهش شامل؛ معلمان و والدین مدارس ابتدایی چندفرهنگی استان قم در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود. روش انتخاب مشارکتکنندگان به صورت هدفمند؛ مبتنی بر اشباع نظری یافتهها بود. معیار ورود مشارکتکنندگان معلم، برخورداری از سابقه ۵ ساله و تجربهی مستقیم تدریس در کلاسهای چندفرهنگی به مدت حداقل ۳ سال، و تمایل به شرکت در پژوهش؛ و برای والدین، داشتن فرزند در حال تحصیل در این مدارس از اقوام و ملیتهای مختلف به مدت حداقل دو سال، و تمایل به شرکت در پژوهش بود. در نهایت مشارکتکنندگان، 17 نفر از معلمان و 19 نفر از والدین مدارس ابتدایی چندفرهنگی بودند. اطلاعات نوشتاری به دستآمده از مصاحبهها، از روش تحلیل محتوای مضمونی مبتنی بر روش پدیدارشناسی توصیفی کلایزی (1978) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. اعتمادپذیری اطلاعات توسط معیارهای گوبا و لینکلن (1985) مورد بررسی قرار گرفت. یافتههای حاصل از مصاحبه با معلمان؛ 10 مضمون اصلی و 24 زیرمضمون داشت. همچنین یافتههای حاصل از مصاحبه با والدین؛ 5 مضمون اصلی و 12 زیرمضمون داشت. نتایج این پژوهش نشان داد؛ کیفیت یادگیری و تعاملات فرهنگی در مدارس چندفرهنگی، بیش از هر چیز، متأثر از تجربههای واقعی و روزمره معلمان و والدین در بستر مدرسه است و هرگونه سیاستگذاری یا مداخله آموزشی، باید مبتنی بر این تجربههای زیسته طراحی و اجرا شود.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8543_0a511fae1767f66f6683509067c7723e.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Development of a Curriculum Framework with the Hayat Tayyibah Approach in the Education System: A Mixed-Methods Studyتوسعه چارچوب برنامه درسی با رهیافت حیات طیبه در نظام تعلیم و تربیت: مطالعه ترکیبی236201854010.22099/jcr.2026.8540FAفرزانهدیمه کار حقیقیدانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شیراز0009-0006-1749-0351رحمت الهمرزوقیدانشگاه شیرازجعفرترک زادهدانشگاه شیرازجعفرجهانیدانشگاه شیراز0000-0002-2192-6596Journal Article20250828The purpose of the present study is to design and validate a curriculum framework based on the approach of "Hayat Tayyibah" (virtuous life) within the education system. The research design employed a sequential exploratory mixed-methods approach of the classification type, utilizing a qualitative case study method in the initial phase. The potential participants in this phase included Islamic texts, upstream policy documents, and theoretical and research literature related to Hayat Tayyibah and curriculum studies, which were analyzed using the content analysis method. Accordingly, the components of the ten curriculum elements were extracted, including rationale, curriculum ideals, general objectives, content, the concept of education, teaching-learning approaches, the roles of the educator and learner, the role of the learning environment, and evaluation. The quantitative phase employed a descriptive-survey method. The statistical population consisted of faculty members in the field of curriculum studies, Islamic education specialists, curriculum planners, doctoral students, and teachers with experience in teaching Quranic and Islamic studies courses. A sample of 312 individuals was selected using simple random sampling, with selection criteria based on work experience, education, and engagement in the field of curriculum studies. The data collection tool was a researcher-developed questionnaire designed based on the characteristics identified in the qualitative phase. Its validity was assessed through face validity, Content Validity Ratio (CVR), and confirmatory factor analysis. The reliability of the questionnaire was confirmed with a Cronbach's alpha coefficient of 0.972 for the entire framework. The quantitative data analysis, conducted using factor analysis, indicated the significance of all curriculum framework components, demonstrating the framework's satisfactory validity based on the collected data.هدف پژوهش حاضر، طراحی و اعتباریابی چارچوب برنامه درسی با رهیافت حیات طیبه در نظام تعلیم و تربیت میباشد. طرح پژوهش، ترکیبی اکتشافی متوالی از نوع طبقه بندی بود که در مرحله کیفی از روش مطالعه موردی کیفی استفاده شد. مشارکت کنندگان بالقوه این بخش متون اسلامی، اسناد بالا دستی و پیشینه نظری و پژوهشی مرتبط با حیات طیبه و برنامه درسی است که با استفاده از شیوه تحلیل محتوا مورد بررسی قرار گرفت و بر این اساس مولفه های عناصر ده گانه برنامه درسی شامل منطق، آمان های برنامه درسی، اهداف کلی، محتوا، مفهوم آموزش، رویکردهای یاددهی- یادگیری، نقش مربی و متربی، نقش محیط یادگیری و ارزشیابی استخراج گردید. روش پژوهش مرحله کمی توصیفی-پیمایشی بود. جامعه آماری شامل اعضای هیئت علمی رشته برنامه درسی، متخصصان تعلیم و تربیت اسلامی، برنامهریزان درسی، دانشجویان دکتری، و معلمان با سابقه تدریس دروس قرآنی و معارف بودند که بر اساس روش نمونهگیری تصادفی ساده 312 انتخاب شدند و معیار گزینش آنها تجربه کاری، تحصیلات، و فعالیت در حوزه برنامه درسی بود. ابزار گردآوری دادهها پرسشنامه محققساختهای بود که بر اساس ویژگیهای استخراجشده در فاز کیفی طراحی شد و روایی آن از طریق روایی صوری، شاخص CVR، و تحلیل عاملی تأییدی بررسی شد. پایایی پرسشنامه با ضریب آلفای کرونباخ (0.972 برای کل چارچوب) تأیید گردید. تحلیل دادههای کمی با استفاده از تحلیل عاملی بیانگر معناداری تمامی مؤلفه های چارچوب برنامه درسی بود و اعتبار مطلوب چارچوب با داده های جمع آوری شده را نشان میدهد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8540_c09de244c05a81ad733d2f2112cc0873.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Designing a Curriculum Planning Literacy Model for Elementary School Teachers Based on Data-Based Theoryطراحی مدل سواد برنامهریزی درسی معلمان دوره ابتدایی برمبنای نظریه دادهبنیاد258237861410.22099/jcr.2026.8614FAشیداعباسی لرکیدانشگاه آزاد اسلامی واحد میمه,اصفهان,ایرانفرزانهواصفیاناستادیار گروه برنامه ریزی درسی واحد میمه، دانشگاه آزاد اسلامی، میمه، ایراننفیسهرفیعیاستادیار گروه علوم تربیتی و روانشناسی ،دانشگاه پیام نور ،تهران ،ایران.Journal Article20240927The aim of this study was to design a curriculum literacy model for elementary school teachers based on grounded theory. The research employed a qualitative, grounded theory approach. The study population consisted of all elementary school teachers in Omidieh County during the 1401–1402 academic year. Using theoretical sampling, a sample of 15 participants was selected based on theoretical saturation. Data were collected through semi-structured interviews. Data analysis was conducted through open, axial, and selective coding procedures in accordance with the grounded theory method, using MAXQDA software (version 2020). The findings included causal conditions (systemic infrastructure, teaching, and human and academic qualifications); contextual conditions (technical conditions and educational dynamics, teachers’ professional conditions, learners’ learning conditions, school staff conditions, community financial conditions, and comprehensive parental support); intervening conditions (a closed educational environment, lack of parental understanding, learner passivity, weak financial and educational infrastructure, and comprehensive teacher-related problems); strategies (application of innovative educational methods, thinking-centered education, etc.); consequences (changes in the role of learning and learners, improvement of scientific education, etc.); and the core phenomenon (the ability to formulate a path, assess needs, and implement), which can serve as a model to form the basis of curriculum planning literacy for elementary school teachers.هدف تحقیق طراحی مدل سواد برنامهریزی درسی معلمان دوره ابتدایی برمبنای نظریه دادهبنیاد بود. روشتحقیق کیفی از نوع دادهبنیاد بود. حوزه مورد مطالعه کلیه معلمان دوره ابتدایی شهرستان امیدیه در سال تحصیلی1401-1402 بود. روش نمونه گیری نظریه ای و تارسیدن به اشباع نظری حجم نمونه 15نفر انتخاب شد. روش گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده شد. تحلیل دادهها بر اساس فرایند کدگذاری باز، محوری و گزینشی مبتنی بر روش داده بنیاد با استفاده از نرم افزار مکس کیودا نسخه 2020 انجام شد. یافتهها شامل شرایط علی (زیرساختهای سیستمی، شایستگیهای حرفه معلمی، انسانی وآکادمیک)، شرایط زمینهای (شرایط فنی و دینامیک آموزشی، شرایط حرفهای معلم، شرایط یادگیری فراگیران، شرایط کارکنان مدرسه، شرایط مالی جامعه، حمایت همهجانبه والدین)، شرایط مداخلهگر (محیط آموزشی بسته، عدم تفاهم والدین، منفعل بودن فراگیران، ضعف زیرساختهای مالی و آموزشی، مشکلات همهجانبه معلم)، راهبردها (کاربرد روشهای بدیع آموزشی، آموزش تفکرمحوری، آموزش آنلاین و از راه دور، یادگیری متقابل از همکاران، ارتقا برنامهریزی آموزشی معلمان، بکارگیری منابع یادگیری، خلق برنامههای کمک درسی، طراحی برنامه آموزشی، تعامل درست با دانشآموزان، ارتقا سطح علمی معلم، بهبود تعامل با والدین، تخصیص بودجه و امکانات مالی، سنجش نظاممند عملکرد معلم، تجلیل از منزلت معلم، ایجاد فضای آموزشی متعالی ، ارتقا بلوغ عاطفی معلم ،ارتقا اخلاقمداری،مدیریت تفویض اختیار،تبیین نقش فرهنگسازی معلم،نظارت بر استخدام معلمان)، پیامدها (تغییر نقش یادگیری و یادگیرنده، ارتقای آموزش علمی، بهبود نگرش معلم، کیفیت زندگی معلم)، پدیده اصلی( توانایی تدوین مسیر، توانایی نیازسنجی، توانایی اجرا) بدست آمد که به صورت مدلی میتواند مبنای سواد برنامهریزی درسی معلمان دورهابتدایی قرار گیرد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8614_6168ddad673838f09f45f862c1280fa4.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122The effectiveness of teaching multimedia with the CTL approach on the understanding of geometric concepts in mathematics lessons of fourth grade elementary school studentsاثربخشی آموزش چندرسانهای با رویکرد CTL بر درک مفاهیم هندسی درس ریاضی دانشآموزان پایه چهارم ابتدایی284259853510.22099/jcr.2026.8535FAشایستهرضائیگروه ریاضی، واحد الیگودرز، دانشگاه آزاد اسلامی، الیگودرز، ایران.اکرمسرلکگروه مدیریت آموزشی، واحد الیگودرز، دانشگاه آزاد اسلامی، الیگودرز، ایرانJournal Article20250613Abstract: The aim of the study was to investigate the effectiveness of multimedia education with the CTL approach on the understanding of geometric concepts in mathematics in fourth grade students. The study was applied in terms of purpose and was a semi-experimental study with an experimental and control group. The statistical population of the study consisted of 890 female fourth grade elementary school students in Aligudarz city who were studying in the academic year 2024-2025. 70 students were selected by cluster random sampling method and were arranged in two control groups (35 people) and experimental group (35 people) in pairs based on pre-test scores. For multimedia education, a pencil educational pac and educational videos were used for 6 sessions (two sessions per lesson) for three topics of the fourth grade elementary school math lesson. The score of a researcher-made test was used to measure the understanding of geometric concepts in the math lesson. The validity of the test was confirmed by experts and the reliability of the test was obtained by using Cronbach's alpha of 0.852. The results showed that the multimedia teaching method is effective in understanding geometric concepts related to perpendicular and parallel lines, quadrilaterals, and perimeter and area in fourth-grade female elementary school students in Aligudarz city. This research has successfully identified that interactive multimedia with the CTL approach has great potential to improve mathematics learning at the elementary school level. Characteristics of interactive multimedia with an effective CTL approach include the use of rich and relevant visuals to real-world contexts, interactivity that allows active exploration, authentic presentation of problems, constructive feedback, scaffolding that suits the needs of students, and the integration of elements of art and aesthetics. This finding has important implications for mathematics learning practices in elementary schools. Multimedia teachers and developers can use these characteristics as a guide in designing interactive multimedia with an effective CTL approach.هدف پژوهش بررسی اثربخشی آموزش چندرسانهای با رویکرد CTL بر درک مفاهیم هندسی درس ریاضی در دانشآموزان پایه چهارم ابتدایی بود. تحقیق از نظر هدف کاربردی و از دسته تحقیقات نیمهآزمایشی با گروه آزمایش و کنترل بود. جامعه آماری تحقیق را دانشآموزان دختر پایه چهارم ابتدایی شهر الیگودرز به تعداد ۸۹۰ نفر که در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ مشغول به تحصیل بودند، تشکیل دادند. تعداد ۷۰ دانشآموز به روش نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب شدند و در دو گروه کنترل (۳۵ نفر) و گروه آزمایش (۳۵ نفر)؛ بهصورت زوج همتا بر اساس نمره پیشآزمون چینش شدند. برای آموزش چندرسانهای، به تعداد ۶ جلسه (بهازای هر درس دو جلسه) برای سه مبحث از درس ریاضی پایه چهارم ابتدایی از بسته آموزشی مداد و فیلمهای آموزشی استفاده شد. برای سنجش درک مفاهیم هندسی درس ریاضی از نمره آزمون محقق ساخته استفاده شده است. روایی آزمون به تأیید متخصصان رسید و با استفاده از آلفای کرونباخ پایایی آزمون ۸۵۲/۰ به دست آمد. یافتهها نشان داد که روش آموزش چندرسانهای بر درک مفاهیم هندسی مربوط به مبحث عمود و موازی، مبحث چهار ضلعیها و مبحث محیط و مساحت در دانشآموزان دختر پایه چهارم ابتدایی شهر الیگودرز اثربخش است. ویژگیهای چندرسانهای تعاملی با رویکرد CTL مؤثر شامل استفاده از تصاویر غنی و مرتبط با زمینههای دنیای واقعی، تعاملی که امکان کاوش فعال را فراهم میکند، ارائه واقعی مسائل، بازخورد سازنده، چارچوببندی متناسب با نیازهای دانشآموزان و ادغام عناصر هنر و زیباییشناسی است. این یافته پیامدهای مهمی برای شیوههای یادگیری ریاضی در مدارس ابتدایی دارد.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8535_f045c1b7388c0b30503b1b50f906e4ea.pdfدانشگاه شیرازپژوهشهای برنامه درسی2251-679415220251122Designing a Process Model for the Development of Effective School Counseling: A Theory-Building Meta-Synthesis Approachطراحی مدل فرایندی توسعه مشاوره مدرسه اثربخش - رویکرد فراترکیب نظریه ساز312285854410.22099/jcr.2026.8544FAمهدیمحمدیاستاد، دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانمریمصفری سهل ابادیدانشجو دکتری تخصصی برنامه ریزی درسی ، دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانمریمشفیعی سروستانیدانشیار گروه مدیریت و برنامه ریزی درسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانقاسمسلیمیدانشیار گروه مدیریت وبرنامه ریزی اموزشی،
دانشگاه شیرازفهیمهکشاورزیدانشیار گروه مدیریت وبرنامه ریزی اموزشی،
دانشگاه شیراز، شیراز، ایرانJournal Article20260123The diverse roles of school counselors, including providing academic guidance, resolving psychological conflicts, and establishing effective communication with students, parents, and teachers, require a wide range of competencies that must be continuously strengthened. The overall aim of this study was to present a model that explains the antecedents, processes, and outcomes of developing effective school counseling. The research employed a theory-building meta-synthesis approach. Accordingly, key terms such as “counseling,” “counseling knowledge,” “counseling skills,” “counselor competencies,” “middle school,” and “high school” were identified in both Persian and international databases. After evaluation and screening, a total of 51 articles and theses were selected for analysis.<br />Data analysis was conducted based on grounded theory, including open, axial, and selective coding. Findings related to antecedents identified two main axial categories: school characteristics and counselor competencies. The processes of developing effective school counseling consisted of four axial categories: counseling services, application of intervention strategies, provision of supplementary services, and implementation of training. The outcomes of effective school counseling development were classified into four main groups related to students, parents, teachers, and the school/community.<br />The findings regarding the relationships among antecedents, processes, and outcomes indicated that effective school counseling operates within a dynamic and feedback-based cycle. Appropriate antecedents facilitate the development of knowledge, attitudes, and skills, which in turn lead to positive individual, interpersonal, and organizational outcomes. Developing the competencies of secondary school counselors requires a systematic and multidimensional approach that, in addition to training, emphasizes strengthening school support structures, enhancing professional communication, providing opportunities for practical experience, and fostering professional and contextual attitudes.نقشهای متنوع مشاوران از جمله ارائه راهنمایی تحصیلی، حل تعارضات روانشناختی، و برقراری ارتباط موثر، نیازمند توانمندیهایی است که باید تقویت شوند. هدف کلی از این پژوهش، ارائه مدلی بود که به توضیح پیشایندها، فرایندها و پیامدهای توسعه مشاوره مدرسه اثربخش می پردازد. روش پژوهش حاضر آن، فراترکیب نظریه ساز بود. بر این اساس، واژه های کلیدی مانند "مشاوره"، یا " دانش مشاوره" یا " مهارت مشاوره" یا " شایستگی مشاور" "متوسطه" یا «دبیرستان» در پایگاه های داده لاتین و فارسی شناسایی و پس از ارزیابی و غربالگری مقالات و پایان نامه ها، نهایتاً تعداد 51 مقاله و پایان نامه برای استفاده در پژوهش مورد تحلیل قرار گرفتند. شیوه تحلیل داده ها بر مبنای نظریه داده بنیاد و شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود. یافته های پژوهش در محور پیشایندها شامل دو کد محوری اصلی ویژگی های مدرسه و شایستگی های مشاور می باشد. فرایندهای توسعه مشاوره اثربخش نیز شامل چهارکد محوری خدمات مشاوره، بهکارگیری راهبردهای مداخله، ارائه خدمات تکمیلی و اجرای آموزش شناسایی شده اند. پیامدهای توسعه مشاوره اثربخش شامل چهار گروه اصلی پیامدهای مرتبط با دانشآموزان، والدین، معلمان و مدرسه/جامعه بود. یافته های مبتنی بر روابط میان پیشایندها، فرایندها و پیامدها نشان داد تحقق یک مشاوره اثربخش در قالب یک چرخه پویا و بازخوردی عمل میکند. پیشایندهای مناسب موجب شکلگیری فرایندهای رشد دانش، نگرش و مهارت میشوند؛ این فرایندها به پیامدهای مثبت فردی، میانفردی و سازمانی منجر میشوند.https://jcr.shirazu.ac.ir/article_8544_9787c788e2f9796289a3c123733e07a2.pdf